Μην πυροβολείτε τους μάρτυρες...

Αντα Ψαρρά

Γ. Στουρνάρας, Δ. Αβραμόπουλος, Ι. Μιχελάκης, Κ. Χατζηδάκης, Κ. Αρβανιτόπουλος, Π. Παναγιωτόπουλος, Κ. Μητσοτάκης, Α. Γεωργιάδης, Α. Τσαυτάρης, Μ. Χρυσοχοΐδης, Ι. Μανιάτης, Χ. Αθανασίου, Ν. Δένδιας, Ο. Κεφαλογιάννη, Μ. Βαρβιτσιώτης, Χ. Σταϊκούρας και, τέλος, ο πρωθυπουργός Α. Σαμαράς ψήφισαν στις 30/3/2014 στη Βουλή τη δική τους νομοθετική ρύθμιση για...

την επέκταση του θεσμού των προστατευόμενων μαρτύρων. Αυτοί έβαλαν -και ενδεχομένως έπραξαν πολύ ορθά, λόγω και της μοναδικής ελληνικής ευρεσιτεχνίας του Νόμου περί Ευθύνης Υπουργών- λοιπόν τις κουκούλες στους προστατευόμενους μάρτυρες.

Οι «κουκούλες» νομοθετήθηκαν το 2014 και για τα εγκλήματα διαφθοράς και βλάβης δημόσιου συμφέροντος. Μέχρι το 2014 οι μάρτυρες προστασίας προβλέπονταν αποκλειστικά και μόνο για την εξάρθρωση εγκληματικών οργανώσεων.

Με την κοινωνία να βοά τότε για σκάνδαλα και ατιμώρητα εγκλήματα, νομοθετήθηκαν η περίφημη διάταξη και το καθεστώς προστασίας που ισχύει και σε πλείστες άλλες χώρες. Σήμερα οι τότε πρωταγωνιστές των κυβερνητικών εξαγγελιών αμφισβητούν τον δικό τους νόμο με διάφανη σκοπιμότητα, δεδομένου ότι κάποιοι φέρονται να εμπλέκονται στο τεράστιο σκάνδαλο της Novartis.

Τροποποιήσεις του 2014

    Ο νόμος για τους προστατευόμενους μάρτυρες τροποποιήθηκε ώστε να περιλαμβάνει πλην όσων συνεισφέρουν στην εξάρθρωση εγκληματικών οργανώσεων και εκείνους που συμβάλλουν στην αποκάλυψη πράξεων διαφθοράς

Σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση: «Αποχή από ποινική δίωξη μαρτύρων δημοσίου συμφέροντος (προβλέπεται) σε υποθέσεις σχετικές µε τις αξιόποινες πράξεις των άρθρων 159, 159Α, 235, 236, 237 και 237Α του Ποινικού Κώδικα και τις συναφείς µε αυτές πράξεις, µετά από έγκριση του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου που εποπτεύει και συντονίζει το έργο των Εισαγγελέων Εγκληµάτων Διαφθοράς, να χαρακτηρίζεται ως μάρτυς δηµοσίου συµφέροντος µε πράξη του κατά τόπον αρµόδιου εισαγγελέα πληµµελειοδικών ή του Εισαγγελέα Εγκληµάτων Διαφθοράς όποιος, χωρίς να εµπλέκεται καθ’ οιονδήποτε τρόπο στις εν λόγω πράξεις και χωρίς να αποβλέπει σε ίδιον όφελος, συµβάλλει ουσιωδώς, µε τις πληροφορίες που παρέχει στις διωκτικές αρχές, στην αποκάλυψη και δίωξή τους.

Ο εισαγγελέας μπορεί να ανακαλεί τη συγκεκριμένη πράξη σε οποιοδήποτε στάδιο αν κρίνει ότι δεν συντρέχουν οι λόγοι που τον οδήγησαν στην έκδοσή της». Μηνύσεις για συκοφαντική δυσφήμηση ή ψευδορκία κ.λπ. μπορεί να οδηγήσουν τις εισαγγελικές αρχές στην ανάκληση της προστασίας, η οποία σημειωτέον μπορεί να αφορά και όλα τα μέλη της οικογένειας του μάρτυρα.

Τελικά στον Νόμο 2928/2001 (Α’ 141) προστέθηκε το 2014 παράγραφος που αναφέρει ότι: «Σε υποθέσεις σχετικές με τις αξιόποινες πράξεις των άρθρων 159, 159Α και 235 έως 237Α του Ποινικού Κώδικα, ακόμα κι αν δεν τελέσθηκαν στο πλαίσιο εγκληματικής οργάνωσης, είναι δυνατόν να παρέχεται στους μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος [...] στους ιδιώτες και σε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο συμβάλλει ουσιωδώς στην αποκάλυψη των ως άνω αξιοποίνων πράξεων [...]

Το στοιχείο ε’ του άρθρου 3 του Ν. 3691/2008 (Α’ 166) αντικαθίσταται ως εξής: Δωροληψία και δωροδοκία πολιτικών προσώπων και δικαστικών λειτουργών (άρθρα 159, 159Α και 237 ΠΚ)».

Διευκρινίσεις Κοντονή

Με χθεσινές δηλώσεις του στον Νίκο Χατζηνικολάου, ο υπουργός Δικαιοσύνης διευκρίνισε ότι:

    1. Το καθεστώς προστασίας αποδίδεται μόνο από τους εισαγγελείς και όχι βέβαια από κυβερνητικούς παράγοντες.
    2. Κανένας δεν γνωρίζει ποιοι είναι οι προστατευόμενοι μάρτυρες, άσχετα με τις εικασίες που κυκλοφορούν στον Τύπο.
    3. Το αν οι καταθέσεις και τα στοιχεία κριθούν όντως αληθή, αυτό αφορά μόνο τη δικαστική διαδικασία που θα διαπιστώσει αν τα πρόσωπα πολιτικών που εμπλέκονται είναι ή όχι ένοχοι.
    4. Οι οξύτατες αντιδράσεις και η προσπάθεια απαξίωσης της εισαγγελικής έρευνας που επιχειρείται από την αντιπολίτευση και μέρος των ΜΜΕ και ο χαρακτηρισμός περί στημένης σκευωρίας είναι απολύτως αυθαίρετες και αδικαιολόγητες, τη στιγμή που η δικογραφία σχηματίζεται από αρμόδιους εισαγγελικούς λειτουργούς.

Οι προστατευόμενοι μάρτυρες στην περίπτωση της πρώτης εφαρμογής του νόμου του 2001 για τη Ν.Δ. και το ΠΑΣΟΚ δεν ήταν κουκουλοφόροι αλλά παράγοντες μιας δικαστικής διαδικασίας και μιας δίκαιης δίκης. Το ίδιο συμβαίνει και με τους προστατευόμενους μάρτυρες στη δίκη της Χρυσής Αυγής, ακόμα κι αν οι ίδιοι οι κατηγορούμενοι άφησαν να διαρρεύσουν στη δημοσιότητα τα ονόματά τους και τους παρουσίασαν ως ψυχοπαθείς, ανερμάτιστους και ψεύτες.

Στην υπόθεση της Novartis, οι προστατευόμενοι μάρτυρες δέχονται απειλές πριν ακόμα φτάσει η δικογραφία στη Βουλή και, βέβαια, μια ενορχηστρωμένη επίθεση από ΜΜΕ και θιγόμενους. Οι εκκλήσεις για άπλετο φως μαζί με απειλές για τους μάρτυρες κάθε άλλο παρά πείθουν ότι δεν υποκρύπτουν άλλες σκοπιμότητες.

Μια συνομιλία της «ΕΦ.ΣΥΝ.» με τον Παύλο Σαράκη

Παύλος Σαράκης 
''Φοβόντουσαν τι θα μπορούσε να τους συμβεί''

• Πόσοι είναι τελικά οι προστατευόμενοι μάρτυρες;

Οι εντολείς μου είναι τρεις και πρόκειται για τρία υψηλόβαθμα στελέχη της εταιρείας τα οποία προσέφυγαν στις αμερικανικές αρχές (από το 2016 μέχρι τον Δεκέμβριο του 2017) ώστε να διασφαλίσουν πλήρη προστασία. Αρχικά οι δύο και κατόπιν ο τρίτος. Η έκθεση του FBI που έχει διαβιβαστεί στην ελληνική Δικαιοσύνη δεν περιέχει όλα τα στοιχεία, μια και η έρευνα συνεχίζεται.

Εχουν καταθέσει στοιχεία και για πολιτικούς και εδώ πρέπει να είναι σαφές ότι οι Αμερικανοί ζητούν και το «πώς το ξέρεις» και το «από πού το ξέρεις». Αν δε στην πορεία αποδειχτεί ότι κατατέθηκαν ψευδή στοιχεία, τότε αίρεται η δικαστική ασυλία των μαρτύρων αυτών.

Ο λόγος που προσέφυγαν εκεί είναι το γεγονός ότι εδώ φοβόντουσαν όλο το σύστημα της διαπλοκής και το τι θα μπορούσε να τους συμβεί. Εδώ θα κινδύνευαν, ενώ τώρα δεν τους ξέρει κανείς πλην των χειριστών των καταθέσεών τους. Ούτε η ελληνική Δικαιοσύνη ούτε η πρεσβεία των ΗΠΑ. Κανένας!

Σε ό,τι αφορά τους τρεις άλλους προστατευόμενους μάρτυρες στην Ελλάδα, οι οποίοι δεν είναι κατηγορούμενοι, προστατεύονται μεν, αλλά όταν ολόκληρο το βαθύ κράτος και όσοι εμπλέκονται ζητούν να αποκαλυφθούν τα ονόματά τους, φοβούμαι ότι ήδη οι άνθρωποι αυτοί βρίσκονται σε καθεστώς απειλών.

Αν αποκαλυφθεί η ταυτότητά τους, στην καλύτερη περίπτωση θα κινδυνεύουν με συνεχείς μηνύσεις και αγωγές και ίσως δεν αντέξουν το βάρος και τελικά ανακαλέσουν. Αυτό νομίζω ότι είναι ο βασικός στόχος όσων ζητούν τώρα να μην υπάρχει καθεστώς προστασίας και ανωνυμίας των μαρτύρων αυτών.

• Εσείς φοβάστε;

Η σύγκρουση με τόσο ισχυρά συμφέροντα σίγουρα δημιουργεί κινδύνους. Τους λαμβάνω σοβαρά υπόψη. Τα ποσά και τα συμφέροντα είναι τεράστια...


efsyn.gr